Hoe ontstaat procrastinatie? De reden waarom je ervoor kiest om huishoudelijke taken uit te stellen en je tijd te wijden aan het scrollen op sociale media, zou te maken kunnen hebben met de werking van een hersencircuit. Onderzoek suggereert dat er een neuronale verbinding bestaat die verantwoordelijk is voor het uitstellen van activiteiten die geassocieerd worden met onaangename ervaringen, ook al biedt deze vaak een duidelijke beloning.
Een studie, geleid door Ken-Ichi Amemori, een neuroloog aan de Universiteit van Kyoto, heeft de hersenmechanismen onderzocht die de motivatie om actie te ondernemen verminderen wanneer een taak stress, straf of ongemak met zich meebrengt. De onderzoekers hebben een experiment ontworpen met apen, een model dat veel wordt gebruikt om beslissingsprocessen en motivatie in de hersenen te begrijpen.
De wetenschappers werkten met twee makaken die waren getraind om verschillende besluitvormingstaken uit te voeren. In de eerste fase van het experiment, na een periode van waterbeperking, konden de dieren een van de twee hendels indrukken die verschillende hoeveelheden vloeistof vrijgaven: een optie bood een kleinere beloning en de andere een grotere. Dit oefening stelde onderwerpen in staat om te evalueren hoe de waarde van de beloning de bereidheid om actie te ondernemen beïnvloedt.
In een latere fase introduceerde het experiment een onaangenaam element. De apen kregen de keuze tussen het drinken van een gematigde hoeveelheid water zonder negatieve gevolgen of het verkrijgen van een grotere hoeveelheid, maar met de voorwaarde dat zij een luchtstoot in hun gezicht zouden krijgen. Hoewel de beloning in de tweede optie hoger was, ging het gepaard met een ongemakkelijke ervaring.
Zoals de onderzoekers hadden voorspeld, daalde de motivatie van de makaken om de taak te voltooien en toegang tot het water te krijgen aanzienlijk toen de aversieve stimulus werd geïntroduceerd. Dit gedrag hielp hen een hersencircuit te identificeren dat fungeert als een rem voor motivatie bij de verwachting van ongunstige situaties. In het bijzonder werd de betrokkenheid van de verbinding tussen het ventraal striatum (EV) en het ventraal pallidum (PV) waargenomen, twee structuren gelegen in de basale ganglia van de hersenen, bekend om hun rol in de regulatie van genot, motivatie en beloningssystemen.
De neuronale analyse onthulde dat wanneer de hersenen anticiperen op een onaangenaam evenement of een mogelijke straf, het ventraal striatum wordt geactiveerd en een remmend signaal naar het ventraal pallidum stuurt, dat normaal gesproken verantwoordelijk is voor het stimuleren van de intentie om een actie uit te voeren. Met andere woorden, deze communicatie vermindert de drang om te handelen wanneer de taak gepaard gaat met een negatieve ervaring.
Voor een meer diepgaande analyse van deze verbinding, maakten de onderzoekers gebruik van een chemogenetische techniek die, door middel van de toediening van een gespecialiseerd medicijn, tijdelijk de communicatie tussen beide hersengebieden onderbrak. Hierdoor herstelden de apen hun motivatie om taken te starten, zelfs in experimenten die de luchtstoot omvatten.
Het is belangrijk op te merken dat de remmende stof geen veranderingen teweegbracht in de proeven waarbij de beloning niet gepaard ging met straf. Dit resultaat suggereert dat het EV-PV circuit de motivatie niet algemeen reguleert, maar specifiek wordt geactiveerd om deze te onderdrukken wanneer er een verwachting van ongemak is. Hierdoor lijkt apathie tegenover onaangename taken geleidelijk te ontstaan naarmate de communicatie tussen deze twee regio’s toeneemt.
De bevindingen hebben niet alleen betrekking op waarom mensen onbewust weerstand bieden aan het starten van huishoudelijke klusjes of ongemakkelijke verplichtingen, maar hebben ook belangrijke implicaties voor het begrijpen van stoornissen zoals depressie en schizofrenie, waarbij patiënten vaak een significante afname van de drang om te handelen ervaren.
Toch benadrukt Amemori dat dit circuit een essentiële beschermende functie heeft. “Overmatig werken is zeer gevaarlijk. Dit circuit beschermt ons tegen uitputting,” merkt hij op in een verklaring. Daarom waarschuwt hij dat elke poging om dit neuronale mechanisme extern te modificeren voorzichtig moet worden benaderd, aangezien verder onderzoek nodig is om te voorkomen dat de natuurlijke beschermingsprocessen van de hersenen worden verstoord.
